Sytuacja frankowiczów na przestrzeni ostatnich kilkunastu miesięcy zaczęła wyglądać dla nich zachęcająco. Nie tylko bowiem wygrywają oni sprawy przeciwko Bankom, ale otrzymują także zawieszenie płatności rat (o jednej z takich spraw pisałem TUTAJ). Po orzeczeniach TSUE w przedmiocie roszczeń kredytobiorców oraz braku takich roszczeń po stronie Banków, do sądów napływają kolejne fale pozwów. Wiele osób pewnie zastanawia się jak wygląda sytuacja kredytów frankowego, jeżeli małżonkowie, którzy go zaciągali, rozwiedli się? Co dzieje się wówczas z kredytem? Czy kredyt w CHF po rozwodzie może zostać unieważniony? Jakie roszczenia przysługują byłym już małżonkom? Na te oraz na inne pytania znajdziecie Państwo odpowiedź w artykule. Kredyt CHF po rozwodzie nie musi być problem nie do przejścia.
Kredyt CHF po rozwodzie to wspólny obowiązek
Po pierwsze, z umowy kredytowej jasno będzie wynikać, że Bank zawierał ją z dwiema osobami. To czy osoby te pozostawały w związku małżeńskim nie ma dla Banku decydującego znaczenia. Bank jest bowiem zainteresowany tym, aby Kredytobiorcy sumiennie spłacali kredyt. Wewnętrzne stosunku między Kredytobiorcami dla Banku nie mają większego znaczenia. Nie może więc dziwić wniosek, że po rozwodzie sytuacja Kredytobiorców nie zmienia się – w dalszym ciągu wspólnie mają obowiązek spłacania kredytu. Uwagi te dotyczą oczywiście także kredytów udzielanych w CHF. Małżonkowie mogą oczywiście umówić się, że po rozwodzie kredyt będzie spłacał tylko jeden z nich, jednakże wobec Banku oboje małżonkowie będą zobowiązani do jego spłaty. Wynika to z faktu, że w Umowie kredytu bank zapewnił sobie, że za spłatę rat odpowiadają małżonkowie wspólnie. Fakt rozwodu czy wzajemnych ustaleń nie ma dla Banku znaczenia – może on dochodzić zapłaty od obu małżonków.
Kredyt CHF po rozwodzie – możliwe rozwiązanie
Jeżeli rozwód przebiega w stosunkowo poprawnej atmosferze i małżonkowie są w stanie prowadzić rozmowy, warto zastanowić się nad innym rozwiązaniem. Można na przykład uzyskać zgodę Banku na przejęcie całości zadłużenia przez jednego z małżonków. Najczęściej będzie to ten małżonek, który po rozwodzie planuje pozostać w nieruchomości, na którą zaciągnięty został kredyt. Zastrzec trzeba jednak, że na takie rozwiązanie zgodę musi wyrazić Bank. Nie jest możliwe „przejęcie” kredytu bez wiedzy i zgody Banku. Bank zazwyczaj zgodę taka wyrazi o ile kredyt będzie należycie zabezpieczony, a zdolność kredytowa jednego z małżonków na to pozwoli.
Kredyt CHF po rozwodzie – wspólny pozew
Zasadą jest, że rozwód nie wpływa na możliwość dochodzenia od Banku roszczeń związanych z nieważnością Umowy z uwagi na występowanie w niej klauzul abuzywnych. Sytuacja jest jednak bardziej skomplikowana niż w przypadku klasycznego powództwa.
Rozważyć należy dwie sytuacje. Pierwsza zakłada, że byli małżonkowie chcą wspólnie pozwać Bank. Wówczas nic nie stoi na przeszkodzie, aby do Sądu trafił wspólny pozew o ustalenie nieważności umowy oraz zwrot wpłaconych rat kredytowych. Przypomnieć trzeba bowiem, że Sąd Najwyższy przyjął tzw. zasadę dwóch kondykcji, która w dużym uproszczeniu oznacza, że każda ze stron nieważnej Umowy może żądać od drugiej całości dotychczas uiszczonego świadczenia. Gdy pozew składają byli małżonkowie wspólnie to mogą oni bez problemu żądać ustalenia nieważności Umowy oraz zasądzenia na ich rzecz zwrotu wpłaconych rat. Raty płatne w czasie trwania małżeństwa mogą być dochodzone przez strony po połowie. Raty płatne po ustaniu małżeństwa winny być zwrócone tej stronie, która je rzeczywiście wpłaciła. W wypadku wspólnego pozwu sytuacja nie jest więc szczególnie kłopotliwa i kredyt w CHF po rozwodzie można unieważnić.
Kredyt w CHF po rozwodzie – brak zgody na wspólny pozew
Drugą, bardziej skomplikowaną sytuacją, jest sytuacja w której jeden z małżonków nie chce złożyć wspólnego pozwu i odmawia współpracy. Nie sposób go zmusić rzecz jasna do złożenia pozwu. W orzecznictwie sądów przyjmuje się, że drugi z małżonków może bez żadnego problemu wystąpić z roszczeniem o zwrot rat płatnych w czasie małżeństwa (w odpowiedniej części) oraz, jeżeli płacił je później, także dalszych rat nieważnego kredytu. Problematyczna jest drugie roszczenie pozwu – roszczenie o ustalenie nieważności kredytu. Przypomnieć trzeba, że jest ono istotne z uwagi na zabezpieczenie interesu kredytobiorcy po zakończeniu postępowania (chociażby łatwiejsza jest wówczas kwestia wykreślenia hipoteki obciążającej nieruchomość. W tej kwestii nierzadkie jest stanowisko sądu co do konieczności udziału obu byłych małżonków w postępowaniu (współuczestnictwo konieczne). Przyjmując takie stanowisko, Sąd zawiadomi o toczącym się postępowaniu drugiego z małżonków. Jeżeli ten nie przystąpi do sprawy, to wówczas roszczenie o ustalenie nieważności Umowy może zostać oddalone. Nie powinno to jednak wpłynąć na losy roszczenia o zapłatę, które ma rozpatrywane jest oddzielnie. Stanowisko o konieczności udziału w sprawie obu byłych małżonków zajął np. Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w Wyroku z dnia 14 października 2020 r. (sygn. akt XXV C 1339/18), gdzie wskazał, że: „Mając na uwadze, że w niniejszej sprawie, po stronie powodowej nie wystąpili wszyscy współuczestnicy konieczni (art. 72 § 2 k.p.c.), Sąd uznał, iż po stronie powodowej występuje brak legitymacji procesowej czynnej, co skutkowało oddaleniem powództwa ewentualnego o ustalenie. Zaznaczyć przy tym należy, że Sąd I instancji na podstawie art. 195 § 2 k.p.c., postanowieniem z dnia 23 maja 2020 r. ( k. 443), zawiadomił D. D. o tym, że jej udział w niniejszej sprawie jest konieczny, niemniej jednak, pomimo odebrania odpisu powyższego postanowienia w dniu 18 czerwca 2020 r. ( k. 447) i zakreślenie dwutygodniowego terminu na wstąpienie do sprawy w charakterze powódki, w/w nie podjęła przedmiotowych czynności.” Pełne uzasadnienie tego Wyroku można znaleźć TUTAJ.
Kancelaria frankowa Kraków kredyt we frankach kraków
Dochodzenie roszczeń związanych z nieważną umową kredytu w CHF po rozwodzie charakteryzuje się pewnymi odrębnościami, o których należy pamiętać. Sytuacja może się w szczególności komplikować, gdy jeden z byłych już małżonków nie chce podjąć współpracy zmierzającej do unieważnienia umowy. W takiej sytuacji dobrym pomysłem jest udanie się po radę do prawnika, który zajmuje się takimi sprawami i który doradzi co w konkretnej sytuacji można zrobić. Trzeba pamiętać, że podjęcie działań zazwyczaj jest i tak korzystniejsze niż trwanie w umowie przez dalsze lata. Nasza Kancelaria oferuje pomoc prawną również w takich sprawach jak opisana powyżej. Kredyt CHF po rozwodzie nie musi być bowiem problemem nierozwiązywalnym.
Jeśli macie Państwo pytania odnośnie swojej sprawy, zachęcamy do kontaktu z kancelaria frankowa Kraków adwokat Tomasz Krasoń.